PCB های چند لایه
pcb های چند لایه (Multilayer pcb)
اسفند ۲, ۱۳۹۸
نمایش همه

مقاومت الکتریکی

مقاومت الکتریکی از مهمترین و اصلی ترین اجزای هر مدار الکتریکی است که برای کاهش جریان مدار به مقدار مشخص و یا افت میزان ولتاژ به مقدر معینی به کار می رود.

مقاومت های الکتریکی به دو دسته اصلی زیر تقسیم می شوند :

  • مقاومت الکتریکی ثابت
  • مقاومت الکتریکی متغیر

توجه : دانستن این نکته خالی از لطف نیست که مقاومت های الکتریکی ثابت نیز دارای انواعی هستند که مقدار آن ها به تعداد محدودی امکان تغییر دارد :

  • مقاومت های زبانه ار : در این نوع مقاومت ها ، مقاومت دارای بیش از دو سر میباشد که با توجه به اینکه از اتصال کدام آن ها استفاده شود مقدار ثابت متفاوتی خواهیم داشت که معمولا حق انتخاب بین دو تا چهار مقاومت را به طراح می دهند.
  • مقاومت های قابل تنطیم : این نوع مقاومت ها با مقاومت های متغیر متفاوت هستند در این نوع مقاومت ها شما به هر تعداد بار دلخواه نمی توانید مقدار مقاومت را تغییر دهید بلکه متناسب با طراحی مدارتان آن را روی مقدار دلخواه تنظیم کرده و بعد از آن روی مقدار مشخص شده در مدار مانند یک مقاومت ثابت قرار خواهد گرفت.

مقاومت الکتریکی ثابت – مقاومت فیلم کربنی (Carbon Film Resistor) :

رایج ترین و ارزانترین مقاومت ها ، مقاومت های کربنی هستند که معمولا اکثر افراد مقاومت الکتریکی را با این نوع می شناسند. مقاومت کربنی معمولا با توان های ۱/۸ وات ، ۱/۴ وات و ۱/۲ وات و تلورانس ۵% و حداکثر مقدار ۱۰۰مگااهم در مدارات استفاده می گردند.

مقاومت الکتریکی

این نوع مقاومت ها به علت داشتن ضریب حرارتی بالا و توليد اغتشاش زیاد و ثبات کم در مدارات با حساسیت و دقت بالا کمتر مورد استفاده قرار می گیرند.

مقاومت الکتریکی فیلم فلزی (Metal Film Resistor) :

این نوع مقاومت الکتریکی بسیار به مقاومت های کربنی شباهت دارد و عمده تفاوت آن با مقاومت کربنی در میزان دقت آن است ، این نوع مقاومت ها با تلرانس های %۰٫۵ ، ۱% ، ۲% دقت بیشتری نسبت به مقاومت های کربنی دارند و به علت نویز کم و کمی تاثیر دما بر آن ها می توانند برای زمان طولانی با دقت قابل قبولی کار کنند.

مقاومت الکتریکی

مقاومت الکتریکی سیمی (Wire Wound Resistor) :

از پیچاندن سیم های مقاومت دار طویل به دور یک هسته ، مقاومت سیمی ساخته می شود . معمولا یک روپوش سرامیکی یا پلاستیکی بر روي سیم هاي پیچیده شده بر روي هسته می کشند تا سیم ها آسیب نبینند . ساختمان داخلی مقاومت های سیمی در شکل های زیر نمایش داده شده است .

مقاومت های سيمی دارای دو دسته قدرتی و دقیق هستند .دسته قدرتی (Power Wire wound Resistors) با رنج توانی ۲-۳۰۰ وات می تواند محدوده جریانی بسیار زیادی را از خود عبور دهد و دسته دقیق (Precision Resistors) که دارای توان های زیر ۲ وات (رنج ۰٫۲۵-۲ وات) و در نتیجه دارای تلرانس پایین تری هستند و نمی توانند میزان جریان بالایی را عبور دهند.

مقاومت الکتریکی

این نوع مقاومت ها به دلیل ماهیت سیم پیچی که دارند نباید در مدارات فرکانس بالا استفاده شوند چرا که ممکن است دارای خاصیت سلفی شده و عملکرد مدار را مختل کنند.(البته در بعضی از انواع این نوع مقاومت ها با تغییر مدل پیچش سیم این اشکال هم رفع شده است- روش پیچیدن به صورت دولایی یا بی فیلار (bifilar))

مقاومت های سیمی قدرتی معمولا با یک محفظه سرامیکی پوشیده می شوند که در این حالت به آن ها مقاومت های آجری نیز گفته می شود (Cement Resistors) .

گاها از مقاومت های سیمی در مدارات به عنوان یک مقاومت فیوزی استفاده می شود (Fusible Resistor) چرا که در حالت عادی مانند یک مقاومت عمل می کند و درصورتیکه جریان بیش از حد مجازی به آن وارد شود مانند یک فیوز عمل کرده و قطع می شود (بدون آنکه شعله ور شود)

مقاومت الکتریکی لایه ای :

مقاومت الکتریکی  لایه ای ترکیبی از مقاومت های سیمی و کربنی است، که گزینه مقدار دقیق تر همراه با هزینه مناسب تر را پیش روی طراح قرار می دهد.

مقاومت آرایه ای یا شبکه ای :

امروزه کاهش هرچه بیشتر فضای طراحی مدارات از اولویت های هر طراحی است ، این نوع مقاومت ها شامل چند مقاومت در یک پکیج است دقیقا به منظور کاهش فضا، که معمولا یک پایه مشترک بوده و هر پایه دیگر دارای مقدار مقاومت مشخصی است در بعضی از انواع آن نیز هر دو پایه تشکیل یک مقاومت متفاوت را می دهد.

پتانسیومتر (Potentiometer) :

پتانسیومتر یک مقاومت الکتریکی سه پایه است که با یک اهرم متحرک جهت تنظیم ولتاژ دلخواه در مدار استفاده می شود. اگر تنها دو پایه از آن استفاده شود می توان از آن به عنوان یک مقاومت متغیر یا رئوستا هم استفاده کرد. پتانسيومترها بـراي تـوان ۲ وات كربنـي و بـراي تـوان هـاي بـالاتر سيمي است.

مقاومت الکتریکی وابسته

مقاومت های وابسته هم نوعی مقاومت متغیر هستند با این تفاوت که همانند مقاومت های معمولی دارای ۲ پایه بوده اما مقاومت آنها با توجه به یکی از پارامتر های محیطی مانند دما ، رطوبت ، نور ، مغناطیس ، ولتاژ و … تغییر می کند که انواع آن به شرح زیر می باشد :

مقاومت الکتریکی وابسته به حرارت (Temperature Dependent Resistor) یا ترمیستور (Thermistor) :

مقدار مقاومت های وابسته به حرارت یا ترمیستور، با تغییرات دما تغییر می کند ، این نوع مقاومت ها خود دارای دو نوع PTC و NTC هستند.

  • PTC :به معنی ضریب دمای مثبت ( Positive Temperature Coefficient ) می باشد که مقاومت الکتریکی این قطعه با افزایش دما ، افزایش می یابد. مقدار مقاومت های PTC را در دمای ۲۵ درجه سانتی گراد مشخص کرده و علاوه بر آن ، دمایی را که در آن مقاومت PTC دو برابر می شود ، قید می کنند . به این دما ، دمای سوئیچ می گویند .
  • NTC بر خلاف PTC دارای ضریب دمای منفی ( Negative Temperature Coefficient ) می باشد که مقاومت آن با افزایش دما ، کاهش می یابد.

مقاومت الکتریکی

مقاومت الکتریکی وابسته به نور ( Light Dependent Resistor ) یا LDR :

مقاومت های وابسته به نور و یا فتورزیستور، با شدت نور تغییر مقدار می دهند یعنی هرچه نور بیشتری به آن تابیده شود مقدار مقاومت کمتری خواهند داشت (مقاومتی در حدود ده اهم) و هر چه نور کمتری به آن برسد به مقدار مقاومت الکتریکی بیشتری حتی تا صدبرابر خواهد رسید (مقاومتی در حدود مگااهم) ، برای اینکه نور بتواند بر این نوع مقاومت اثر بگذارد سطح آن را با شیشه و یا پلاستیک شفاف می پوشانند. معمولا از این مقاومت در ساخت فوتوسل ها و یا به عنوان تشخیص دهنده نور (نور سنج) در برخی مدارها استفاده می شود.

مقاومت الکتریکی

مقاومت الکتریکی وابسته به ولتاژ ( Voltage Dependent Resistor ) یا VDR :

مقاومت الکتریکی وابسته به ولتاژ یا وریستور ( Varistor ) معمولا برای براي ثابت نگه داشتن ولتاژ و محافظت مدار در مقابل ولتاژ استفاده ميشو ند البته وریستورها به پلاریته ولتاژ اعمال شده وابسته نیستند که این موجب می شود برای استفاده در مدارات AC مناسب باشند . مقاومت وابسته به ولتاژ با افزايش ولتـاژ اعمـالي كـاهش مـي يابد.

مقاومت های وابسته به میدان مغناطیسی (Dependent Resistor Magnetic ) یا MDR :

مقدار این نوع از مقاومت ها همراه با اعمال میدان مغناطیسی به شیوه ای تغییر می کند که اگر دما افزایش یابد ، مقاومت الکتریکی آن ها کاهش می یابد چراکه در ساخت این نوع از مقاومت ها از نیمه هادی هایی با ضریب حرارتی منفی استفاده شده است.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *